Ronald Wayne: Apple’ın Kuruluşunda Gölge Rolü ve Şaşırtıcı Kararın Bedeli

Apple’ın başlangıcında Steve Jobs ve Steve Wozniak’ın öne çıktığı bir hikâye sık sık anlatılır; fakat kuruculuk sermayesinin üçte biri olan Ronald G. Wayne’in kısa öyküsü de oldukça çarpıcıdır. Wayne, şirket kurulduktan sadece 12 gün sonra gemiyi terk ederek hisselerinin büyük bir kısmını bırakmak zorunda kaldı.

Bu işin teknik yönünü Wozniak üstlenirken, Wayne’in deneyimi ve yaşı ekibi dengeleyen bir katkı olarak öne çıktı. Atari’de Jobs ile çalışmış olan Wayne, tarihsel süreçte projenin hayata geçmesi için ikna edici bir rol üstlendi; Apple Computer, Inc. resmi olarak 1 Nisan 1976’da kurulduğunda Wayne’e hisselerin %10’u verildi, geri kalan %90 pay ise Jobs ve Wozniak arasında eşit olarak paylaştırıldı.

Wayne yalnızca kağıt üzerinde bir ortak değildi; şirketin ilk logosunun tasarımında da rol oynadı ve Newton’un elinde elma olan illüstrasyonu kendisi tarafından çizildi. Ayrıca Apple-1’in kullanım kılavuzunu hazırlayarak iki kurucu arasındaki anlaşmazlıklarda bir arabulucu görevi gördü. Ancak bu birliktelik kısa sürdü; yalnızca 12 gün sonra Wayne, tüm haklarından feragat ederek hisselerini 800 dolara devretti ve sonraki süreçte ek bir ödeme olarak 1.500 dolar daha aldı.

İlerleyen yıllarda Wayne’in bugün sahip olabileceği değerin büyüklüğü konuşuldu; o anda elindeki %10’luk payı korusaydı, muhtemelen değeri bugün yaklaşık 400 milyar dolar civarında olacaktı. Şu anda 91 yaşında olan Ronald G. Wayne, aldığı kararı pişmanlıkla görmediğini ifade ediyor. O dönemde Jobs’un karşılayacağı borçlar ve genç kurucuların risk üzerine düşmanca yaklaşımı, Wayne’in ev ve arabasını tehlikeye atan riski göze almamasına yol açtı.

İlginç bir detayı da hatırlatmak gerekir: Apple ile yollarını ayırdıktan sonra Wayne, geçmişte bir bira markasının elma aromalı ürününün reklam yüzü olarak karşımıza çıktı ve bu geçmiş, kurucu ortaklardan farklı bir alanlarda da kendine yer buldu.