Neredeyse her iki şarkıdan birini yapay zeka yazıyor

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Müzik akış platformlarında yapay zekâ etkisi her geçen gün daha görünür hale geliyor. Bu alandaki en dikkat çekici verilerden biri ise Deezer cephesinden geldi. Şirketin paylaştığı yeni bilgilere göre platforma her gün yüklenen şarkıların yüzde 44’ü artık yapay zekâ ile üretiliyor. Günlük yaklaşık 75 bin AI üretimi parçaya karşılık gelen bu sayı, aylık bazda 2 milyonu aşmış durumda.

Bu tablo, yapay zekâ müzik üretiminin artık niş bir alan olmaktan çıktığını açık biçimde ortaya koyuyor. Özellikle son bir yıl içinde yaşanan artış, dijital müzik ekosisteminin nasıl hızlı biçimde dönüştüğünü de gözler önüne seriyor.

Deezer’ın açıkladığı son rakamlar, platformdaki büyümenin ne kadar hızlı olduğunu gösteriyor. Şirket ocak ayında günlük yaklaşık 60 bin yapay zekâ üretimi şarkı yüklendiğini açıklamıştı. Bu sayı kasım ayında 50 bin, eylül ayında 30 bin seviyesindeydi. Ocak 2025’e gidildiğinde ise tablo çok daha farklıydı. Deezer, yapay zekâ müzik tespit aracını ilk kez o dönemde devreye almış ve günlük yaklaşık 10 bin AI şarkıdan söz etmişti.

Aradan geçen sürede sayıların katlanarak artması, üretim araçlarının erişilebilir hale gelmesiyle doğrudan bağlantılı görünüyor. Artık çok daha fazla kullanıcı, teknik bilgiye ihtiyaç duymadan kısa sürede müzik üretebiliyor.

Yapay zekâ müzik dinleniyor ama etkisi hâlâ sınırlı

Yükleme tarafındaki artış dikkat çekici olsa da dinlenme cephesinde tablo biraz daha farklı. Deezer, yapay zekâ ile üretilen müziklerin platformdaki toplam dinlenmeler içindeki payının yalnızca yüzde 1 ila 3 arasında kaldığını belirtiyor. Yani sisteme çok sayıda içerik giriyor olsa da dinleyici tarafında aynı yoğunluk henüz görülmüyor.

Daha dikkat çekici olan nokta ise bu dinlenmelerin büyük bölümünün doğal olmaması. Şirkete göre AI üretimi içeriklere gelen akışların yüzde 85’i sahte ya da manipülatif olarak tespit edildi. Deezer, bu tür dinlenmeleri gelir paylaşımına dahil etmeyerek doğrudan demonetize ediyor.

Deezer yapay zekâ şarkılara karşı nasıl önlem alıyor?

Deezer, yalnızca tespit yapmakla yetinmiyor. Şirketin uyguladığı önlemler arasında birkaç önemli adım öne çıkıyor:

• Yapay zekâ ile üretildiği belirlenen şarkılar algoritmik önerilerden çıkarılıyor.
• Bu parçalar editoryal çalma listelerine dahil edilmiyor.
• Yüksek çözünürlüklü sürümler artık depolanmıyor.

Bu yaklaşım, platformun yapay zekâ içeriklerini tamamen yasaklamaktan çok, görünürlük ve gelir tarafında daha kontrollü bir modele yöneldiğini gösteriyor.

Yapay zekâ müzik artık listelerde de zirveye çıkıyor

Deezer’ın verileri, konunun yalnızca platform içi yüklemelerle sınırlı olmadığını da gösteriyor. Geçtiğimiz hafta tamamen yapay zekâ ile oluşturulan bir parçanın ABD, Birleşik Krallık, Fransa, Kanada ve Yeni Zelanda’daki iTunes listelerinde zirveye çıkması, tartışmayı daha da büyüttü.

Bu gelişme, müzik endüstrisinin önümüzdeki dönemde yalnızca telif ve gelir paylaşımı değil, listeleme mantığı ve kategori ayrımı gibi daha temel başlıkları da yeniden tartışmak zorunda kalacağını gösteriyor.

Deezer CEO’su Alexis Lanternier, yayımlanan basın açıklamasında yapay zekâ müziğinin artık marjinal bir olgu olmaktan çıktığını söyledi. Lanternier’e göre günlük yüklemeler artmaya devam ederken, sanatçı haklarının korunması ve dinleyicilere daha fazla şeffaflık sağlanması için tüm müzik ekosisteminin birlikte hareket etmesi gerekiyor.

Şirket, bir yıldan uzun süredir kullandığı teknoloji ve proaktif önlemler sayesinde yapay zekâ kaynaklı dolandırıcılık ile gelir bölünmesini minimum seviyede tuttuklarını savunuyor.

Dinleyici yapay zekâ müzik ile insan yapımı müziği ayıramıyor

Deezer’ın geçen kasım ayında yaptığı araştırma da dikkat çekici sonuçlar ortaya koymuştu. Katılımcıların yüzde 97’si tamamen yapay zekâ ile üretilen müzik ile insanlar tarafından bestelenen müzik arasındaki farkı ayırt edemedi. Bu oran, teknoloji tarafındaki ilerlemenin ne kadar hızlı olduğunu net biçimde ortaya koyuyor.

Araştırmada öne çıkan başka sonuçlar da var. Katılımcıların yüzde 52’si tamamen AI üretimi şarkıların ana müzik listelerinde insan yapımı eserlerle birlikte yer almaması gerektiğini düşünüyor. Yüzde 80’lik kesim ise bu tür içeriklerin açık biçimde etiketlenmesini istiyor.

Müzik platformları yapay zekâ konusunda farklı yol izliyor

Deezer, Haziran 2025’te platform düzeyinde AI içerik etiketlemesi başlatarak bu konuda en net adım atan servislerden biri olmuştu. Şirket, 2025 boyunca 13,4 milyondan fazla yapay zekâ üretimi parçayı etiketlediğini söylüyor.

Diğer platformlar ise aynı çizgide ilerlemiyor. Fransız müzik servisi Qobuz, şubat ayında benzer etiketleme planlarını duyurdu. Spotify ve Apple Music tarafında ise yaklaşım daha farklı. Bu platformlar çoğunlukla düşük kaliteli AI içeriklerini filtrelemeye odaklanırken, şeffaflık konusunda daha parçalı bir yapı izliyor.

Deezer’ın paylaştığı son veriler, yapay zekâ ile üretilen müziklerin artık sektörün kenarında duran deneysel içerikler olmadığını gösteriyor. Sayılar büyüyor, platformların önlemleri sertleşiyor ve dinleyici tarafında da yeni bir alışkanlık şekilleniyor.

Önümüzdeki dönemde en büyük tartışma başlıkları ise çok net görünüyor: sanatçı hakları, telif dağılımı, içerik şeffaflığı ve müzik listelerinde adil temsil. Yapay zekâ müzik üretimi hız kesmeden büyürken, sektörün buna nasıl uyum sağlayacağı da en az teknolojinin kendisi kadar önemli hale geliyor.